Biuletyn Infromacji Publicznej Wirtualny Powiat Lipski
Licznik odwiedzin
Dzisiaj: 615 Wszystkich: 13338

Valid XHTML 1.1 Poprawny CSS!

Podsumowanie warsztatów Wiślanego Okrągłego Stołu

Aktualności » Podsumowanie warsztatów Wiślanego Okrągłego Stołu

  • Warsztaty
    Warsztaty

Podsumowanie warsztatów Wiślanego Okrągłego Stołu zrealizowanych w Lipsku 2 lutego 2017 roku

Wprowadzenie

Możliwości rozwoju i zagospodarowania potencjału województwa mazowieckiego muszą uwzględniać bardzo szczególny charakter tego regionu. Po pierwsze, jest to województwo stołeczne, mające na swym terenie Warszawę – stolicę Polski, największe polskie miasto i zarazem znaczącą metropolię europejską. Po drugie, jest to województwo o największej powierzchni (35,6 tys. km² – blisko jedna ósma powierzchni Polski), najliczniejszej populacji mieszkańców (ponad 5,2 mln), najwyższym PKB per capita, ale też – o największym w kraju zróżnicowaniu rozwojowym, którego biegunem wzrostu jest miasto stołeczne Warszawa, a obszarami problemowymi – liczne tereny peryferyjne. Te cechy szczególne sprawiają, że działania podejmowane na rzecz rozwoju gospodarczego, kulturalnego czy społecznego poszczególnych subregionów województwa, wymagają szczególnych wysiłków.

Korzyści, do jakich należy zaliczyć bliskie położenie Warszawy, nierzadko okazują się pozorne: zarówno najzamożniejsi mieszkańcy stolicy, jak i przedstawiciele średnio zamożnej, najliczniejszej części społeczeństwa, zazwyczaj są nieświadomi potencjału drzemiącego w okolicznych miejscowościach i ich otoczeniu; najbardziej aktywni i najlepiej wykształceni mieszkańcy mniejszych miast i miejscowości często upatrują swojej życiowej szansy w przeprowadzce lub przynajmniej podjęciu pracy w Warszawie. W efekcie stolica systematycznie zwiększa dynamikę swojego rozwoju, a pozostałe obszary województwa odczuwają coraz silniej swój peryferyjny charakter, w najlepszym przypadku zachowując status warszawskiej sypialni. Tym sposobem ani działalność gospodarcza, ani aktywność społeczna czy kulturalna, nie są w stanie w istotny sposób scalić obszaru województwa mazowieckiego z jego stolicą.

Poszukując możliwości rozwiązania tego problemu zespół autorów odpowiedzialnych za opracowanie „Strategii rozwoju turystyki w województwie mazowieckim na lata 2014-2020” zaproponował wdrożenie programu, w którym Wisłę uznano za ważny łącznik Warszawy i pozostałych części Mazowsza (aspekt ten został omówiony szerzej w punkcie pierwszym niniejszego opracowania). Wzmocnieniem tego projektu stało się proklamowanie przez Sejm RP roku 2017 Rokiem Rzeki Wisły - stało się ono dla Samorządu Województwa Mazowieckiego dodatkowym bodźcem skłaniającym do poszerzenia dyskusji nt. roli Wisły i jej potencjału społecznego, kulturowego i gospodarczego w procesie ożywienia całego województwa.

Instytucjonalnym wyrazem aktywności różnorodnych środowisk związanych z kultywowaniem tradycji flisu wiślanego, rekreacji nadwiślanej, a także historii i kultury związanych z rzeką i rozwojem osadnictwa nad Wisłą, stało się utworzenie licznych fundacji i stowarzyszeń, w tym Fundacji Rok Rzeki Wisły, powstałej na bazie współpracy różnorodnych organizacji, której celem było m.in. podjęcie działań na rzecz uchwalenia przez polski Sejm Roku Rzeki Wisły w 2017 r. Ten niewątpliwy sukces stanowi jednak nie tyle zwieńczenie działań środowisk wiślanych, co raczej otwarcie przestrzeni dla dalszych inicjatyw – w tym podjęcia dyskusji o zagospodarowaniu niezwykłego i wielostronnego potencjału Rzeki w obszarze kultury, zachowania dziedzictwa narodowego, ochrony przyrody, działalności społecznej i gospodarczej. Pomimo ogólnopolskiego formatu tych działań, aktywność władz centralnych i wojewódzkich oraz wola podjęcia dyskusji o przyszłości i zagospodarowaniu potencjału Wisły jest bardzo różnorodna.

W przypadku Mazowsza, znaczącym osiągnięciem i przejawem zaangażowania Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego stało się wyraźne zaakcentowanie znaczenia Wisły w „Strategii rozwoju turystyki województwa mazowieckiego na lata 2014-2020”. Pomimo charakteru strategii (założenia rozwoju turystyki) znaczenie Wisły nie zostało sprowadzone jedynie do roli waloru rekreacyjnego czy sportowego. Wręcz przeciwnie: celem strategicznym Urzędu Marszałkowskiego jest możliwie wszechstronne wykorzystanie potencjału Rzeki, w powiązaniu z ogólną strategią rozwoju województwa. Jest to wyraźna próba przeciwdziałania obecnemu stanowi, w którym brakuje poczucia spójności pomiędzy Warszawą a pozawarszawską częścią Mazowsza. Działania te wzmacnia uchwalenie Roku Rzeki Wisły na  Mazowszu, podjęte przez Sejmik Województwa Mazowieckiego w grudniu 2016.

Pierwszym krokiem w kierunku realizacji Strategii stała się organizacja warsztatów, stanowiących element szerszego projektu obrad Wiślanego Okrągłego Stołu. Ich celem jest pobudzenie aktywności i kreatywności mieszkańców poszczególnych subregionów oraz zgromadzenie ich opinii i pomysłów nt. potencjalnych możliwości zagospodarowania potencjału Wisły. Punktem wyjścia stały się cztery spotkania warsztatowe zorganizowane w Płocku (27 stycznia br.), Lipsku (2 lutego br.), Otwocku (9 lutego br.) i Wyszogrodzie (10 lutego br.) przez Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego przy wydatnym wsparciu organizacyjnym władz lokalnych wymienionych miejscowości i subregionów. Kontynuacja takich spotkań zależy od indywidualnych decyzji poszczególnych społeczności – niniejsze podsumowanie ma natomiast na celu zebranie wyników zrealizowanej dotychczas pracy warsztatowej oraz postulatów uczestników, którzy najlepiej znają problemy własnych miejscowości i potrzeby ich mieszkańców.

Ponieważ przedmiotem warsztatów był jasno sprecyzowany cel, jakim jest wykorzystanie potencjału Wisły, w niniejszym podsumowaniu uwzględnione zostały głównie te aspekty, które wzmacniają/osłabiają możliwość aktywizacji gospodarczej i społecznej poszczególnych subregionów w oparciu o walory naturalne i kulturowe, a także środowiska społeczne związane z zagospodarowaniem potencjału Wisły. Pierwotny przebieg warsztatów zakładał w związku z tym cztery etapy:

  • analizę zasobową i kolekcjonowanie pomysłów
  • analizę interesariuszy rozwoju
  • znaczenie społeczności lokalnej w procesie rozwoju poszczególnych subregionów
  • kwestię partnerstwa w tworzeniu produktów sieciowych.

W praktyce efekty pracy poszczególnych grup warsztatowych okazały się bardzo różne – zależnie od aktywności i frekwencji uczestników, potencjału wyjściowego, siły i znaczenia liderów lokalnych lub działających w danym subregionie środowisk i organizacji.